Home » Azië » Zuid-Korea » United Nations Cemetery Busan

UN Cemetery, Busan | Waarom vrijheid niet vanzelfsprekend is?

by Steven
Gepubliceerd: Laatste update:

Hij keek mij aan en met tranen in zijn ogen bedankte hij mij en Nederland voor onze hulp. Persoonlijk voelde ik mij niet aangesproken, maar de 3 dagen na onze ontmoeting bleef het aan mij knagen. Deze lieve man, ik gok rond de 75 jaar maakte met zijn emotie duidelijk dat het hem ontzettend raakte. En dan te bedenken dat het maar een haartje had gescheeld of het was allemaal anders afgelopen…

Onze ontmoeting vond plaats in oktober 2017 op de United Nations Memorial Cemetery in Busan, Zuid-Korea. Dit is de enige begraafplaats ter wereld in het bezit van de Verenigde Naties en staat ook wel bekend onder de naam Tanggok. Ongeveer 2.300 slachtoffers liggen hier begraven van een oorlog waar wij maar weinig over weten, de Koreaanse Oorlog (1950-1953). Ik besloot een bezoek te brengen aan deze plek, waar 117 Nederlandse soldaten hun laatste rustplaats hebben. En tot op de dag van vandaag is dit de meest indrukwekkende ontmoeting die ik ooit tijdens een reis heb meegemaakt.

Om het verhaal te kunnen begrijpen zal ik eerst ingaan op de historische achtergronden van het ontstaan van Noord- en Zuid-Korea en de daaropvolgende oorlog. Daarna zal ik ingaan op onze ontmoeting. Waarom werd deze lieve man zo emotioneel? En wat betekent dit gesprek voor mij over de manier hoe ik vandaag de dag tegen het begrip ‘vrijheid‘ aankijk? Tot slot zal ik ingaan op de vraag waarom een bezoek aan een militaire begraafplaats, zoals hier in Busan een goede manier is om stil te staan bij wat vrijheid voor jou kan betekenen?

Handige Websites Busan & Zuid-Korea


Deze pagina over de United Nations Cemetery bevat affiliate links. Dit betekent dat je als je een boeking maakt via één van de links op deze website, Travel4history daar een kleine vergoeding voor krijgt. Daar zijn voor jou geen extra kosten aan verbonden!

Hoe het begon: Japan verslagen, Amerika en Rusland verdelen Korea


In 1910 veroverde Japan Korea. In 1945 kwam aan die bezetting een einde toen de Amerikanen met twee atoombommen op Japan de eilandbewoners dwongen zich terug te trekken uit Korea. Maar wat moest er nou met Korea gebeuren? De Russen en de Amerikanen waren het er mee eens dat het land weer een eigen regering moest krijgen. Maar hoe moest dat tot stand komen? En hadden beide landen niet een hele andere agenda als het ging om de toekomst van Korea? Uiteraard!

Kapitalistisch Amerika vond dat het land een democratische regering moest krijgen, waarbij gekozen bestuur en vrijheid centraal moesten staan. Communistisch Rusland dacht daar uiteraard totaal anders over. Die wilden het gebied niet verliezen en hoopten op een leider met communistische trekjes. Het is symbolisch voor een periode die we de Koude Oorlog noemen, kapitalisme tegen het communisme. En beide landen wilden vooral niet aan de ander toegeven.

Dus werd er besloten om Korea tijdelijk op te delen. Het noordelijke gedeelte van Korea kreeg steun van Rusland, het zuidelijke Korea zou onder controle staan van de Amerikanen. Rusland zette Kim- Il Sung (1912-1994), opa van de huidige leider van Noord-Korea Kim Yong-Un op de troon. En Amerika koos voor een conservatieve politicus, genaamd Syngnam Rhee (1875-1965). Het maakte het er allemaal niet makkelijker op…

Maar, in 1948 kwam de oplossing. Hoewel, oplossing? Het leidde tot een definitieve scheiding van Korea. Het noorden ging zich officieel Democratische Volksrepubliek Korea noemen en het zuiden koos de naam: Republiek Korea. En toch hadden zowel Noord- als Zuid-Korea plannen om het land te verenigen, maar wel onder eigen voorwaarden. Maar we hebben geen haast, toch?

Die beslissende ontmoeting tussen Jozef Stalin en Kim Il-Sung

Moskou, april 1950 – “Dag kameraad Kim! Hoe is het ermee? Eet u een hapje mee? Er staat een typisch Georgisch gerecht met pruimen en walnoten op het menu!”, aldus Jozef Stalin (1878-1953), dictator van beroep in Rusland tot aan zijn dood. “Nee, dank u. Ik ben hier namelijk met een missie. Ik zou u graag nogmaals willen vragen voor toestemming om het Zuiden van Korea aan te vallen,” aldus een getergde opa Kim aan kameraad Stalin. “Juist dit is het goede moment, nu verwacht het zuiden ons niet!”

Twee keer eerder probeerde gekke opa Kim kameraad Stalin te overtuigen van een aanval op de Republiek Korea. Maar daar krijg je gezeik mee, zou de besnorde dictator meerdere keren gezegd hebben. Dus doe maar niet. Maar die derde keer was anders en Stalin gaf zowaar akkoord voor een aanval…

Het begin van de Koreaanse Oorlog: de verrassing is compleet

Op 25 juni 1950 startte Noord-Korea de invasie op Zuid-Korea. Een complete schok was het, waar Zuid-Korea en de Verenigde Staten totaal geen rekening mee hadden gehouden. En dat Noord-Korea het goed had uitgekiend bleek wel uit de militaire voorzieningen die in Zuid-Korea juist niet paraat stonden. Een slecht uitgerust leger, maar 100.000 soldaten, geen tanks en maar 22 gevechtsvliegtuigen. En ook de Amerikanen waren maar met 300 soldaten present.

Noord-Korea was superieur. Met 200.000 soldaten, meer dan 400 tanks en ongeveer 300 gevechtsvliegtuigen was het noorden oppermachtig ten opzichte van Zuid-Korea. Binnen drie maanden hadden de Noord-Koreanen het gehele zuiden in handen, behalve het gebied ten zuidoosten van het land. Daar waar de stad Busan en nu het United Nations Memorial Cemetery ligt.

De Slag bij Incheon: Een verrassing voor Noord-Korea

Na de inval van Noord-Korea op Zuid-Korea riepen de Amerikanen de Verenigde Naties op om de aanval af te keuren. 20 landen werd gemobiliseerd om een tegenoffensief te beginnen, waaronder Nederland. Nederland was het vierde land dat zich meldde, grotendeels onder druk van de Verenigde Staten om mee te doen en leverde ongeveer 5500 manschappen. Onder leiding van generaal Douglas McArthur werd een operatie op touw gezet die te boek zou gaan staan als de Slag bij Incheon. Incheon ligt ten westen van Seoul (waar het Internationale vliegveld zich nu bevindt). De Slag bij Incheon vond plaats op 15 september en bleek een totale ommekeer te zijn. Het was nu Noord-Korea dat volledig werd teruggedrongen tot aan de landgrenzen met China…

Benieuwd naar hoe de oorlog verder is gegaan? Lees dan het artikel DMZ Tour | Ontdek de omstreden grens van Noord- en Zuid-Korea

Wat weet jij over Noord-Korea en vrijheid?

Het had niet veel gescheeld of Noord-Korea had het zuiden volledig overgenomen. Het communisme zou hebben gewonnen en het kapitalisme een flinke klap hebben gegeven. En wat zou het hebben betekend voor de bevolking van het zuiden onder Noord-Koreaans regime?

Officieel heet Noord-Korea de Democratische Volksrepubliek Korea, maar van een democratie is natuurlijk geen sprake. De Kim-dynastie regeert en naar het uitziet zal dat voorlopig nog wel zo blijven. Vrijheid om eigen leiders te kiezen is er niet. Ook aan vrijheid van meningsuiting hebben ze in Noord-Korea een broertje dood. Het is een totalitaire dictatuur, informatie over wat er precies gaande is in Noord-Korea is beperkt. Maar dat het leven er geen hosanna is mag daarom niet verrassend zijn. Als je één ding doet wat het regime verboden heeft dan hang je; of je komt in één van de concentratiekampen, met de rest van de familie en is het leven voorbij. Over deze concentratiekampen is weinig bekend, maar die paar getuigen die er zijn geven een schrikbarend beeld dat overeenkomt met de gruwelheden van de kampen van Nazi-Duitsland. Kortom, zou jij in dit land willen wonen?

En dan die emotionele ontmoeting…

Een bezoek aan een militaire begraafplaats, waar dan ook maakt indruk op je. Al die mensen die hebben gevochten voor iets wat wij in het westen als doodnormaal ervaren, vrijheid. En een bezoek aan dit United Nations Memorial Cemetery in Busan is daar een voorbeeld van. Een wandeling over deze plek brengt je langs de vele graven, prachtige monumenten en zaaltjes met informatie en foto’s van deze helden.

In één van die zaaltjes werd ik in 2017 ontvangen door een vriendelijke man op leeftijd, 75 jaar schatte ik zo. In het Engels wisselden we informatie uit, dat ik uit Nederland kom en dat dit mijn eerste keer in Zuid-Korea was. Hij besloot mij een korte rondleiding te geven en deed dat zichtbaar met plezier. “Kijk, dat is jouw minister-president!”, zei hij tegen mij. En verdomd: die gekke Mark Rutte is mij voor geweest in 2016 en legde een krans voor de overleden Nederlandse soldaten. “En eergisteren was hier een Nederlandse oud-soldaat, in de 90 nu, om zijn kameraden te eren”. Ik ben onder de indruk.

Na een kwartier was de rondleiding klaar klaar en besloot ik de oude man te bedanken voor zijn tijd. Hij waardeerde het dat ik hier was en een bezoekje kwam brengen aan deze bijzondere plek. Maar op het moment dat ik bijna weg wilde lopen, keek hij me aan met tranen in zijn ogen en zei met emotionele stem:

Ik wil jou en Nederland bedanken voor de vrijheid die jullie me gegeven hebben

Verrast keek ik hem aan. Ik had geen idee wat ik hierop moest antwoorden. “Graag gedaan”, zei ik, hoewel ik persoonlijk ook wist dat ik geen bijdrage heb gehad in het verloop van de oorlog en laat staan in zijn vrijheid. Die eer gaat naar alle soldaten die hebben gevochten voor de vrijheid die Zuid-Korea vandaag de dag geniet. Hij wilde vooral aan mij laten zien wat het met hem deed. En deze man is een inspiratiebron voor mij geworden…

Wat betekent vrijheid voor jou?

Vrijheid betekent voor mij dat ik kan doen wat ik wil, dat ik kan zeggen wat ik wil en als ik zin heb om naar de bioscoop te gaan ik die vrijheid heb om dat te gaan doen. Maar helaas is dat niet overal het geval en het verschil tussen Noord- en Zuid-Korea is daar het beste voorbeeld van. En toch moet je er af en toe aan herinnerd worden. 4 en 5 mei bijvoorbeeld. Op 4 mei herdenken we alle slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog en op 5 mei vieren we de vrijheid. Na deze ontmoeting in 2017 ben ik deze twee dagen nog meer gaan waarderen. Maar ook zonder deze dagen is het niet verkeerd om stil te staan bij onze vrijheid.

Maar als wereldreiziger knaagt er ook iets aan mijn geweten. Moet ik nog wel op vakantie gaan naar een land waar ze het niet zo nauw nemen met de vrijheid? Dan kan ik meteen de helft van alle landen in de wereld doorstrepen. En onder welke beperkte mate van vrijheid ga je wel of juist niet naar een land? Uiteraard is Noord-Korea daar het beste, maar ook het meest extreme voorbeeld van. Aan de ene kant wil je toch gezien hebben hoe bizar het leven daar is, aan de andere kant weet je dat de mensenrechten er geschonden worden. Een dilemma. Of niet soms?

United Nations Memorial Cemetery bezoeken?

Wil je nu zelf ook een bezoek brengen aan de United Nations Memorial Cemetery in Busan? Metrolijn 2 komt er dicht in de buurt. Stap uit bij Daeyon Station en loop 15 minuten naar de ingang van de begraafplaats. Entree is gratis en het is het hele jaar geopend van 9 tot 17 uur.

En wat vond jij van het United Nations Cemetery in Busan? Laat gerust hieronder een bericht achter.

Laat een bericht achter

Deze website maakt gebruik van cookies. We nemen aan dat u hier meer akkoord gaat en lees er meer over in het privacybeleid Accepteer Lees meer

Privacy & Cookies Beleid
UA-140023448-1