Home » Europa » Duitsland » Neurenberg » Reichsparteigelände

Reichsparteitagsgelände | Ontdek de 23 plekken van de nazipartijdagen

by Steven
Gepubliceerd: Laatste update: Leestijd: 6 minuten

Neurenberg worstelt met haar verleden omtrent de nazipartijdagen. In 1927, 1929 en van 1933 tot en met 1938 hielden de nazi’s in Neurenberg hun partijbijeenkomsten, waar meer dan 1 miljoen Duitsers op af kwamen. Vandaag de dag is van deze historie niet heel veel over. Maar wat er nog overeind staat is in slechte staat en moet nodig opgeknapt worden. En dat leidt toch grote controverse binnen het stadsbestuur. Waar gaat die controverse over? En wat kun je verwachten als je zelf een bezoek brengt aan de 23 plekken van de nazipartijdagen? Als je geïnteresseerd bent in het verleden van dit terrein in Neurenberg lees dan zeker verder…

Travel4history maakt gebruik van affiliate links. Dit betekent dat je als je een boeking maakt via één van de links op deze website, ik daar een kleine vergoeding voor krijg. Dit kost je overigens niks extra! Ben je tevreden met de informatie op deze website, dan kan je een boeking via één van deze link zien als een ondersteuning van Travel4history.

Een dilemma! Opknappen of verloederen?


In 2001 besloot het stadsbestuur van Neurenberg om in de oude congreshal een museum te plaatsen. Dit museum heet nu het Dokumentationszentrum Reichsparteitagsgelände heet. Het was de eerste keer dat het stadsbestuur historisch besef wilde creëren over de gebeurtenissen voor de Tweede Wereldoorlog in Neurenberg. Dat besef werd verder uitgebreid toen Neurenberg in 2006 één van de speelsteden voor het WK 2006 in Duitsland was. Het stadsbestuur besloot daarom borden te plaatsen bij 23 voormalige plekken waar de nazi’s hun partijdagen vierden. En toen bleef het stil…

In 2018 besloot de Duitse regering om 42 miljoen euro beschikbaar te stellen om het complex van verder verval te behoeden. Gelukkig maar, want wie er geweest is kan zien dat het broodnodig is. Het wordt niet gereconstrueerd of gerenoveerd, maar wel beter toegankelijk gemaakt voor de mensen. Het stadsbestuur wil daarmee voorkomen dat het een bedevaartsoord wordt voor neonazi’s. Neurenberg en de deelstaat Beieren leggen de overige 42 miljoen euro op tafel. Binnen 8 jaar moet het project klaar zijn.

Monument voor de slachtoffers van de oorlogen
Het moment ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de Eerste en de Tweede Wereldoorlog. Het is één van de weinige monumenten die nog overeind staat na da capitulatie van de nazi’s.

Nazipartijdagen, de Rassenwetten en het Proces van Neurenberg


Neurenberg heeft een duister verleden als één van de belangrijkste steden voor de nazi’s. Adolf Hitler (1889-1945) koos in 1927 Neurenberg als de ‘Stad van de Rijkspartijdagen‘. Toen werd het op één dag gehouden, toen Hitler aan de macht was in 1933 werd gekozen voor een hele week in september. In 1938 waren de laatste nazipartijdagen, het jaar erop brak op 2 september 1939 de oorlog uit met Frankrijk en Engeland.

Maar Neurenberg staat ook bekend om de Rassenwetten. Deze werden op 15 september 1935 ingevoerd en bepaalde o.a. wie als Duitser gezien werd en wie niet. Verder verboden de Rassenwetten ook het aangaan van relaties tussen niet joodse-Duitsers en Joden. Het was het belangrijkste signaal dat de nazi’s bezig waren alle niet-arische mensen uit Duitsland te verdrijven. Iets wat later uitmondde in de totale vernietiging van niet-arische mensen.

De Neurenberger rassenwetten
Een uitleg van de Neurenberger Rassenwetten

Tot slot werd Neurenberg gekozen als de plek waar nazi-kopstukken na de oorlog hun proces moesten krijgen. Deze stad werd uitgekozen omdat het Paleis van Justitie nog intact was en één van de weinige gebouwen in Duitsland was die alle rechters, vertalers en andere medewerkers kon huisvesten. Uiteindelijk kregen van de 24 kopstukken 12 de doodstraf, 3 werden vrijgesproken en de rest kreeg een gevangenisstraf.

Het terrein van de nazipartijdagen: 5 interessantste bezienswaardigheden


Overweeg je een bezoek te brengen aan het terrein van de nazipartijdagen? In principe kun je hier al een hele dag aan kwijt zijn. Het voormalige terrein waar de nazipartijdagen gehouden werden is nu een park waar jong en oud bij elkaar komen om met elkaar te ‘chillen’ of samen te sporten. Er staat niet heel veel overeind van de gebouwen die hoofdarchitect Albert Speer (1905-1981) in samenspraak met andere architecten moest bouwen om de grootsheid van Duitsland op dat moment te belichamen. Maar wat er wel nog staat is qua historie te interessant om het niet over te slaan. Van de 23 plekken moet je deze 5 onderdelen absoluut niet overslaan…

Adolf Hitler en Albert Speer en de Reichsparteitagsgelände
Adolf Hitler en de architecten Albert Speer en Ludwig Ruff ontvouwen de bouwplannen van de Reichsparteitagsgelände
Foto: Bundesarchiv, Bild 146-1971-016-31 / CC-BY-SA 3.0

1. Dokumentationszentrum Reichsparteitagsgelände

Het begin van de verkenning van het voormalige terrein begint bij het Dokumentationszentrum Reichsparteitagsgelände. In dit museum vind je alle informatie over de nazipartijdagen in beeld en geluid. Het is daarom een aanrader om hier te beginnen. Het museum kost ongeveer 6 euro en je krijgt er gratis een audioguide bij. Als je echt alles wilt weten ben je zeker 3 uur bezig in dit museum.

Documentatiecentrum Reichsparteitagsgelände in Neurenberg
Het Dokumentationszentrum Reichsparteitagsgelände in Neurenberg

Het Dokumentationszentrum Reichsparteitagsgelände is gevestigd in het grootste gebouw van de nazi’s wat nog overeind staat. Dit gebouw moest een congreszaal worden met 50.000 inwoners. Het is nooit afgemaakt, maar de buitenmuren staan nog steeds overeind. En dat lijkt nog best op een grote arena uit het Romeinse Rijk (zie header foto). Aan het einde van jouw tour door het museum kom je uit bij een uitkijkplek met zicht op de binnenkant van dit gebouw.

2. De congreshal

Zoals gezegd, het geraamte van wat ooit een congreshal moest zijn is het grootste gebouw van de nazi’s wat nog overeind staat. Een deel wordt gebruikt voor het Dokumentationszentrum Reichsparteitagsgelände, de rest… wordt gebruikt als afvalstortplaats? Zo erg is het dan ook weer niet, maar wie een rondje loopt merkt al snel dat er geen herstelwerkzaamheden gedaan worden.

De congreshal moest ongeveer 50.000 bezoekers huisvesten. Karakteristiek zijn de grote zuilen die moeten refereren aan de grootsheid van het Romeinse Rijk. De congreshal werd overigens niet ontworpen door de belangrijkste architect van Adolf Hitler, Albert Speer, maar door Ludwig Ruff (1878-1934).

3. De nazipartijdagen op het Zeppelinfeld

Het Zeppelinfeld werd gebruikt voor de Wehrmacht en diverse afdelingen van de NSDAP. Het is ongeveer 300 bij 300 meter groot en bood plaats voor 320.000 mensen. De tribunes, die ook nog deels overeind staan boden plek voor 70.000 inwoners. Een deel van het Zeppelinfeld wordt tegenwoordig gebruikt als voetbalveld. Het is overigens niet toegestaan om de omringende tribunes te bezichtigen.

De zeppelintribune werd in 1945 door de geallieerden ontdaan van alle symboliek van de nazi’s. Onder de zeppelintribune bevindt zich de ‘gouden zaal‘. Deze zaal is 335 meter lang, 8 meter hoog en versierd met marmer, goud en mozaïek. De gouden zaal is helaas alleen te bezoeken met een rondleiding.

4. De grote straat van de Reichsparteitagsgelände

De grote straat was 2 kilometer lang en 40 meter breed. Hier werden de grote parades gehouden en daar was uiteraard veel ruimte voor nodig. Maar het was ook de belangrijkste weg van de Reichsparteitagsgelände. Immers alle gebouwen stonden eromheen. Een deel van de grote straat wordt tegenwoordig gebruikt als parkeerplaats voor de handelsbeurs die ten zuiden ligt van de grote straat.

De grote straat in Neurenberg
De grote straat ligt er nog wel, maar wordt deels gebruikt om te parkeren.

5. Luitpoldhain en monument van de Eerste Wereldoorlog

De Luitpoldarena is ook een grote oppervlakte voor meer dan 100.000 mensen. Hier werden de parades van de SS (Schutzstaffel) en de SA (Sturmabteilung) gehouden. Van de Luitpoldarena is tegenwoordig niks meer te zien en is als park ingericht. Naast de arena stond de Luitpoldhalle waar toespraken gehouden werden door nazikopstukken. Deze hal werd door de geallieerden volledig vernietigd. Tegenwoordig is het een parkeerplaats.

Aan de Luitpoldarena stond en staat nog steeds een herdenkingsmonument voor de slachtoffers van de Eerste Wereldoorlog, de Ehrenhalle. Tijdens de nazipartijdagen werden deze slachtoffers geëerd. Adolf Hitler refereerde graag naar deze ‘helden’. Na de Tweede Wereldoorlog werd het monument door de de gemeente van Neurenberg aangepast. Ook de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog worden bij dit monument herdacht.

Triumph des Willens: Film vol propaganda of een objectief beeld van de Nazipartijdagen?


Wie thuis meer wil weten kan online de film Triumph des Willens bekijken. Deze werd in 1935 gemaakt door de regisseuse Leni Riefenstahl (1902-2003). In ongeveer 90 minuten krijg je een goed beeld hoe de nazipartijdagen verliepen. De film was lange tijd online te zien via youtube, maar kan nu alleen nog bekeken worden via de website dailymotion.com. Een fragment van 15 minuten is ook te zien in het Dokumentationszentrum Reichsparteitagsgelände.

Leni Riefenstahl maakte de film in opdracht van Adolf Hitler. Volgens haar was het de bedoeling om een neutraal beeld te geven van hoe de partijbeenkomsten van de nazi’s verliepen. Maar een ieder die de film gezien heeft kan toch niet de ontkennen dat de film eerder een propagandafilm is dan daadwerkelijk een neutraal beeld van de werkelijkheid? Maar oordeel vooral zelf…

De Reichsparteitagsgelände zelf bezoeken?


Mocht je de Reichsparteitagsgelände willen bezoeken dan moet je de bovenstaande ‘bezienswaardigheden’ zeker niet overslaan. Op de website van het documentatiecentrum vind je een map met alle 23 plekken van de Reichparteitagsgelände. Zo kun je ook nog een bezoek brengen aan een kazerne, een aantal treinstation en op de plek van het huidige stadion van FC. Nürnberg stond een kleiner stadion waar Adolf Hitler regelmatig toespraken hield.

Het terrein van de nazipartijdagen ligt ongeveer 4 kilometer ten zuidoosten van de binnenstad van Neurenberg. Het is het beste te bereiken met tram 6 en 8.

Laat een bericht achter

Deze website maakt gebruik van cookies. We nemen aan dat u hier meer akkoord gaat en lees er meer over in het privacybeleid Accepteer Lees meer

Privacy & Cookies Beleid
UA-140023448-1