Home » Europa » Polen » Auschwitz, Polen | Bezoek de Hel op Aarde

Auschwitz, Polen | Bezoek de Hel op Aarde

by Steven
Gepubliceerd: Laatste update:

Als er één plek op aarde is geweest die de hel moest voorstellen, dan is het Auschwitz wel. In dit concentratiekamp in het zuiden van Polen kwamen ongeveer 1.5 miljoen mensen op een beestachtige manier om het leven door ze te vergassen. Wie een bezoek brengt aan dit complex krijgt een duidelijk beeld van de omstandigheden waaronder mensen deze moesten overleven. Tot slot kun je ook een kijkje nemen in de één van de gaskamers die nog overeind staan.

Hoe heeft het allemaal kunnen gebeuren? Hoe regel je een bezoek naar de Hel op Aarde? En waarom zou iedereen ooit een keer naar dit complex toe moeten? In deze reisgids kom je alles te weten over jouw bezoek aan dit voormalige concentratiekamp in Polen. Op naar Auschwitz …

De tekst Arbeit macht Frei bij Auschwitz I
De tekst Arbeit macht Frei boven de ingang van Auschwitz I. De Duitse schrijver Lorenz Diefenbach (1806-1883) kwam met deze spreuk in zijn boek, de Nazi’s namen het later over. Werk bevrijdt is de vertaling, maar het bleek niet de waarheid te zijn…

In dit artikel over Auschwitz-Birkenau


Handige Websites Krakau & Auschwitz


Dit artikel over Auschwitz bevat affiliate links. Dit betekent dat je als je een boeking maakt via één van de links op deze website, ik daar een kleine vergoeding voor krijg. Dit kost je overigens niks extra!

De geschiedenis van Auschwitz – Hoe kon dit gebeuren?


Toen Adolf Hitler tijdens zijn gevangenschap in de jaren 20 zijn boek Mein Kampf schreef zaten daar nogal wat antisemitische uitspraken in. Niemand had ooit kunnen bevroeden dat hij de macht zou krijgen, maar zijn welbespraaktheid en zijn plannen voor een in crisis verkerend Duitsland sloegen bij een deel van de Duitsers goed aan. Toen Hitler in 1933 aan de macht kwam vertrokken mondjesmaat joden naar andere landen van Europa of naar de Verenigde Staten. Zo ook de familie Frank, die in juli 1933 naar Amsterdam vertrok.

Het eerste kamp voor politieke gevangen ontstond in maart 1933 in Dachau, nabij de stad München. Het stond model voor hoe een kamp eruit moest zien, hoewel het niet specifiek een vernietigingskamp was. Langzamerhand ontstonden dit soort kampen op meerdere plekken in Duitsland.

Route van Europa naar Auschwitz
Een kaart van Europa met alle plekken, vanwaar mensen gedeporteerd werden naar Auschwitz

De omstandigheden in Auschwitz


Toen Duitsland op 1 september 1939 Polen binnenviel en binnen zes weken Polen grotendeels veroverd had, ontwikkelde zich een aantal kampen in het land. Op 5 mei 1940 werd Auschwitz in gebruik genomen. Politieke gevangenen en minderheden waaronder joden werden opgesloten en kwamen vooral om het leven door uitputting, dwangarbeid en slechte hygiëne. Auschwitz werd in de loop van 1940 en 1941 uitgebreid met een tweede kamp, Birkenau. Het aantal politieke gevangen in Auschwitz-Birkenau nam steeds verder toe.

Tijdens de de Wannseeconferentie van 20 januari 1942 werd de definitieve oplossing voor het Jodenvraagstuk behandeld. Besloten werd om de joden te vergassen, aangezien dit een snellere oplossing was dan het uitvoeren van een nekschot. Auschwitz, inmiddels flink uitgebreid kon een groot deel van de oplossing worden die de Nazi’s in gedachten hadden. Zyklon B bleek dodelijk genoeg te zijn en Birkenau was geschikt voor de bedoelde massamoorden…

De trein arriveert in Birkenau, Polen
Mei/juni 1944: nadat de trein is gearriveerd in Birkenau worden mensen geselecteerd om te werken of om meteen naar gaskamers gebracht te worden.

De gruweldaden en de bevrijding van Auschwitz-Birkenau


Een van de bekendste slachtoffers van de genocide was Anne Frank. Zij kwam met haar familie in september 1944 aan in Auschwitz, nadat ze de laatste trein vanuit Nederland had die naar Auschwitz zou gaan. Op dat moment leden de Duitsers al grote nederlagen en het was een kwestie van tijd, voordat alles naar buiten zou komen. Anne Frank overleed, net als haar zus in maart 1945 in Bergen-Belsen…

Vanaf eind 1944 waren de Duitsers druk bezig om al het bewijsmateriaal te vernietigen. Crematoria werden opgeblazen, dossiers werden verbrand en het grootste deel van de kampbewakers vertrokken lopend met gevangen richting het westen. Op 27 januari 1945 kwam het Russisische Rode Leger Auschwitz binnen en was ze zagen was weerzinwekkend. 7.500 uitgeputte gevangenen, duizenden schoenen, meer dan een miljoen tenues en kostuums en 7000 kilogram aan vrouwenhaar. Het was duidelijk dat hier iets verschrikkelijks gebeurd was…

Naar schatting kwamen 1.3 miljoen mensen om in Auschwitz-Birkenau, waarvan 1.1 miljoen joden…

Leestip: Voordat Anne Frank in Auschwitz kwam werd ze in Westerbork, Drenthe op transport gezet. Daarvoor zat ze bijna 2 jaar in het Achterhuis verscholen. Meer weten over haar leven en een bezoek brengen aan hun schuilplaats? Lees er alles over in het artikel Anne Frank en het Achterhuis | Het meisje met de grote dromen.

Geschiedenis van Auschwitz Birkenau in Polen
Een van de bekendste foto’s die gemaakt is in Auschwitz-Birkenau: een foto van gevangen die in januari 1945 bevrijd zijn…

Praktische informatie voor een bezoek aan Auschwitz-Birkenau?


Inmiddels weet je meer over de historie en de achtergronden van deze verschrikkelijke plek in Polen. Maar hoe regel je een bezoek aan Auschwitz-Birkenau? Het ligt op iets meer dan een uurtje rijden van de mooie stad Krakau en openingstijden liggen tussen 9 en 18 uur, afhankelijk van het seizoen. Is het gratis? Kan ik het zelf bezoeken of met een tour? Hoe zit het met vervoer? Wat krijg je allemaal te zien?

Plattegrond van Auschwitz I en Auschwitz-Birkenau
Auschwitz bestond ook nog uit een derde kamp: Auschwitz-Monowitz. Hier stonden vooral een aantal fabrieken, waaronder die van IG Farben (failliet in 2003) en Krupp Stahl, het huidige Thyssenkrupp. Gevangen werden gedwongen te werken in deze fabrieken.

Is Auschwitz gratis te bezoeken?


Ja, dat is mogelijk, maar zou je het ook moeten willen? Iedereen die een bezoek wil brengen aan Auschwitz-Birkenau dient van tevoren een ticket te kopen op visit.auschwitz.org. Maar er zijn maar een beperkt aantal vrije kaarten en die zijn snel uitverkocht. Daarnaast mag je alleen aan het eind van de middag een bezoek brengen zonder gids. Op de website kun je tot drie maanden vooruit zo een ticket krijgen.

Veruit de meeste mensen kiezen voor een ticket met een gids. Deze kost 75 zloty en de tour door Auschwitz I en Auschwitz-Birkenau duurt ongeveer 3.5 uur. Kies bij aanschaf van een ticket voor voertaal Engels en tijdens de tour krijg je aan de hand van een audiogids en gewone gids alle informatie die je maar wilt weten. Persoonlijk beviel mij dit erg goed.

Belangrijk: Vergeet niet een paspoort mee te nemen, want het zou kunnen dat je jezelf moet identificeren.

Met een tour Auschwitz in Polen bezoeken
Een tour door Auschwitz begint in Auschwitz I met de bekende tekst Arbeit macht Frei

Een tour of alles zelf regelen?


De makkelijkste manier om Auschwitz-Birkenau te bezoeken is via een tour bij één van de vele organisaties die in Krakau te vinden zijn. Het vervoer vanaf en terug naar Krakau wordt voor je geregeld, net als de tickets. Kosten voor zo een tour liggen rond de 30 euro. Dit is de duurste optie, maar wel de makkelijkste manier.

Als je alles zelf regelt en de gratis tickets kunt bemachtigen, dan ben je alleen geld kwijt voor het openbaar vervoer. Dit kost je ongeveer 6 euro voor een retourtje. Nadeel is dat de tickets beperkt zijn en je meestal alleen in de namiddag het kamp kan bezoeken.

Ben je van plan alles te regelen met een tour van 3.5 uur, dan kost je, zoals eerder gezegd 75 zloty p.p (€16 euro). Totaal komt dat neer op ongeveer 22 euro p.p. Tickets met een gids dien je wel zelf online te boeken via de website van Auschwitz.

De barakken en prikkeldraad in Auschwitz I
De concentratiekampen waren omheind met prikkeldraad met stroom. Sommige gevangen besloten, uit pure wanhoop, een eind aan hun leven te maken door in het prikkeldraad te springen.

Hoe zit het met vervoer?


Als je een tour boekt, hoef je hier niet naar om te kijken. Wil je zelf het vervoer regelen, dan zijn er een aantal mogelijkheden: auto, bus, taxi of trein. De taxi is de duurste optie en kost 85 euro voor een enkele reis. Daarom is de trein of de bus de beste optie. Vanaf het Centraal Station in Krakau vertrekken er een aantal keer per dag treinen naar Oświęcim. Kijk voor meer informatie op de website van de Poolse Spoorwegen.

De beste manier is om een regionale bus te pakken nabij het Centraal Station. Er gaan meerdere bussen per dag en een ticket koop je bij de buschauffeur. Daarnaast kom je ook nog eens terecht bij de ingang van Auschwitz I. Ga op zoek naar bussen met de tekst Oświęcim of Auschwitz. Kijk hier voor meer informatie over bustijden.

Tot slot: Auschwitz I en Auschwitz-Birkenau liggen ongeveer 3 kilometer van elkaar verwijderd. Hiervoor kun je gebruik make van de lokale bus of van een taxi.

Wachttoren en prikkeldraad, Auschwitz I
Een wachttoren in Auschwitz I

Wat ga je allemaal zien in Auschwitz-Birkenau?


Wie een bezoek brengt aan Auschwitz zal onder de indruk zijn van wat voor krankzinnige dingen hier ooit hebben plaatsgevonden. Dat levert tranen op, maar is ook voor het bewustzijn goed, omdat je vooral wilt dat zoiets nooit meer plaats zou mogen vinden in de wereld (hoe onwaar dat misschien ook is).

Bewijsmateriaal in Auschwitz
Het lukte de Duitsers niet om voor de bevrijding van het concentratiekamp op 27 januari 1945 het bewijsmateriaal te vernietigen.

Auschwitz I is het oudste gedeelte van het kamp. Hier werden mensen in barakken gezet onder erbarmelijke toestanden. Dit gedeelte van het voormalig concentratiekamp is het museum: veel informatie en tekst, maar ook veel voorwerpen, zoals schoenen en kleding. Ook vind je hier het bekende Arbeit Macht Frei boven de ingang van het kamp.

Het kamp Auschwitz-Birkenau II in Polen
Na Auschwitz I ga je een bezoek brengen aan Auschwitz-Birkenau
De barakken in Auschwitz-Birkenau
Een deel van de barakken in Auschwitz-Birkenau staat nog overeind. Zo kun je een kijkje nemen onder welke erbarmelijke omstandigheden mensen hier moesten leven.
De treinrails in Auschwitz-Birkenau

Auschwitz-Birkenau is het gedeelte dat in 1942 werd bijgebouwd en vooral bekend is vanwege de toegangspoort en de treinrails. Hier kwamen tussen 1942 en 1944 treinen aan, waarbij direct bepaald werd of mensen moesten werken of direct vergast werden. Een bezoek aan één van de gaskamers is onderdeel van de tour. Wees gewaarschuwd, heftig is het zeker en het zal bij menig persoon emoties teweegbrengen.

De gaskamer in Auschwitz-Birkenau in Polen
Een van de gaskamers in Auschwitz-Birkenau. Bij aankomst werden de gezonde mensen gescheiden van de zieken. Die laatste groep werd regelrecht naar de gaskamers gebracht
Crematorium in Auschwitz-Birkenau
Nadat mensen vergast waren, werden de lijken verbrand in het crematorium.

Misschien ook interessant?


Heb je nog meer tips of opmerkingen over Auschwitz in Polen? Of wil je jouw ervaring graag delen? Laat dan gerust hieronder een bericht achter.

Laat een bericht achter

Deze website maakt gebruik van cookies. We nemen aan dat u hier meer akkoord gaat en lees er meer over in het privacybeleid Accepteer Lees meer

Privacy & Cookies Beleid
UA-140023448-1